.

การใช้ปุ๋ยในนาข้าว

หน้า 1 จาก 3 หน้า
1 | 2 | 3 |
หน้าต่อไป >>>

คำแนะนำในการใช้ปุ๋ยเคมี

อัตราปุ๋ยเคมีที่แนะนำนี้เป็นอัตราเฉลี่ยปานกลางที่คาดว่าจะได้ผลผลิตข้าวสูงขึ้น และได้กำไร ชาวนา อาจใส่ปุ๋ยให้แตกตางไปจากนี้ได้โดยสังเกต และพิจารณาจากพันธุ์ข้าว ราคาข้าว ราคาปุ๋ย ลักษณะดิน และสภาพแวดล้อมอื่นๆ นอกจากการใส่งปุ๋ยเคมีและขาวนา ควครใส่ปุ๋ยอินทรีย์ เช่นปุ๋ยคอก ปุ๋ยหมักร่วมด้วย หรือไถกลยฟางข้าวหลังจากเก็บเกี่ยวเพื่อรักษาความอุดมสมบูรณ์ของดิน ช่วยปรับสภาพของดินให้ร่วนซุย อุ้มน้ำได้ดี และยึดปุ๋ยเคมีไว้ไม่ให้สูญเสียไปได้ง่าย

ข้อควรปฏิบัติก่อนใส่ปุ๋ยในนาข้าว

  1. ควรปรับระดับดินนาให้ราบเรียบสม่ำเสมอเพื่อช่วยให้ปุ๋ยกระจายได้ดี
  2. ควรทราบเนื้อที่นาแต่ละกระทง เพื่อคิดน้ำหนักปุ๋ยที่จะใส่ได้ถูกต้องตามคำแนะนำ
  3. ต้องอุดคันนาไม่ให้น้ำรั่วไหล เพื่อป้องกันปุ๋ยไหลออกไปตามน้ำ
  4. ในระยะใส่ปุ๋ย ความให้น้ำขังในนา 5-10 เซนติเมตร หรือประมาณ 1 ฝ่ามือ
  5. ต้องดูลักษณะดินนาวาเป็นดินเหนียว ดินร่วน หรือดินทราบ เพื่อจะได้ใส่ปุ๋ยครั้งแรกถูกต้องตามหลักสูตร
  6. ต้องรู้เรื่งอพันธุ์ข้าวที่จะปลูกว่า เป็นพันธุ์ข้าวไวต่อช่วยงแสกง ซึ่งต้นสูง ปลูกได้เฉพาะนาปี เช่น ขาวดอกมะลิ 105 เหลืองประทิว 123 พิษณุโลก 3 หรือเป็นพันธุ์ไม่ไวต่อช่วงแสง เช่น ชัยนาท 1 พิษณุโลก 2 สุพรรณบุรี 1 สุพรรณบุรี 60 ปทุมธานี 1  ซึ่งต้นเตี้ยสามารถปลูกได้ทั้งฤดูนาปี และนาปรัง เพื่อพิจารณาใส่ปุ๋ยได้ถูกต้องตามคำแนะนำ
  7. ควรป้องกันกำจัดวัชพืช โรคและแมลง ให้ดีเพื่อทำให้การใช้ปุ๋ยมีประสิทธิภาพสูง

การใส่ปุ๋ยเคมีกับข้าวนาดำ

ครั้งแรก

ใส่ก่อนปักดำ 1 วัน แล้วคราดกลบหรือใส่วันปักดำ หรือหลังจากปักดำแล้วประมาณ 15-20 วัน

  • ดินเหนียว ใส่ปุ๋ยสูตรเคมี 16-20-0 หรือ 18-22-0 หรือ 20-20-0 อัตรา 20-25 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไวต่อช่วงแสง และอัตรา 25-35 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง
  • ดินทรายและดินร่วน  ใช้ปุ๋ยสูตร 16-16-8 หรือ 18-12-6 หรือ 15-15-15 อัตรา20-25 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไวต่อช่วงแสงและอัตรา 25-35 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง

ครั้งที่ 2

ใส่ปุ๋ยระยะกำเนิดช่อดอก (ประมาณ 30 วัน ก่อนข้าวออกดอก)

  • พันธุ์ข้าวไวต่อช่วงแสง ใช้ปุ๋ยยูเรีย อัตรา 5-10 ก.ก./ไร่ หรือใช้ปุ๋ยแอมโมเนียมซัลเฟต (21-0-0) อัตรา 10-20 ก.ก./ไร่ พันธุ์ข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง ใช้ปุ๋ยยูเรีย อัตรา 10-15 ก.ก./ไร่ หรือใช้ปุ๋ยแอมโมเนียซัลเฟต (21-0-0) อัตรา 25-30 ก.ก./ไร่
  • การใส่ปุ๋ยเคมีกับข้าวนาหว่านน้ำตม นาหว่านข้าวแห้ง และนาหยอด
    อัตราและชนิดของปุ๋ยเคมี เช่นเดียวกับที่ใช้ในนาดำเพียงแต่การใส่ปุ๋ยครั้งแรก ให้ใส่หลังจากหวานข้าว หรือข้าวงอกแล้วประมาณ 20-30 วัน

การใส่ปุ๋ยเคมีกับข้าวขึ้นน้ำ

ครั้งแรก ใส่ปุ๋ยหลังจากข้าวงอก 20-30 วัน โดยใส่ปุ๋ย 16-20-0 หรือ 18-22-0 หรือ 20-20-0 อัตรา 20-25 ก.ก./ไร่
ครั้งที่สอง ใส่ใกล้กับระยะกำเนิดช่อดอกมากที่สุด ก่อนที่น้ำจะท่วมสูงเกิน 30 เซนติเมตร โดยใส่ปุ๋ยแอมโมเนียซัลเฟต ประมาณ 10-20 ก.ก./ไร่  

หน้า 2 จาก 3 หน้า
1 | 2 | 3 |
หน้าต่อไป >>>

คำแนะนำในการใช้ปุ๋ยเคมี

อัตราปุยเคมีที่แนะนำนี้เป็นอัตราเฉลี่ยปานกลางที่คาดว่าจะได้ผลผลิตข้าวสูงขึ้น และได้กำไร ชาวนา อาจใส่ปุ๋ยให้แตกตางไปจากนี้ได้โดยสังเกต และพิจารณาจากพันธุ์ข้าว ราคาข้าว ราคาปุ๋ย ลักษณะดิน และสภาพแวดล้อมอื่นๆ นอกจากการใส่งปุ๋ยเคมีและขาวนา ควครใส่ปุ๋ยอินทรีย์ เช่นปุ๋ยคอก ปุ๋ยหมักร่วมด้วย หรือไถกลยฟางข้าวหลังจากเก็บเกี่ยวเพื่อรักษาความอุดมสมบูรณ์ของดิน ช่วยปรับสภาพของดินให้ร่วนซุย อุ้มน้ำได้ดี และยึดปุ๋ยเคมีไว้ไม่ให้สูญเสียไปได้ง่าย
ข้อควรปฏิบัติก่อนใส่ปุ๋ยในนาข้าว

  1. ควรปรับระดับดินนาให้ราบเรียบสม่ำเสมอเพื่อช่วยให้ปุ๋ยกระจายได้ดี
  2. ควรทราบเนื้อที่นาแต่ละกระทง เพื่อคิดน้ำหนักปุ๋ยที่จะใส่ได้ถูกต้องตามคำแนะนำ
  3. ต้องอุดคันนาไม่ให้น้ำรั่วไหล เพื่อป้องกันปุ๋ยไหลออกไปตามน้ำ
  4. ในระยะใส่ปุ๋ย ความให้น้ำขังในนา 5-10 เซนติเมตร หรือประมาณ 1 ฝ่ามือ
  5. ต้องดูลักษณะดินนาวาเป็นดินเหนียว ดินร่วน หรือดินทราบ เพื่อจะได้ใส่ปุ๋ยครั้งแรกถูกต้องตามหลักสูตร
  6. ต้องรู้เรื่งอพันธุ์ข้าวที่จะปลูกว่า เป็นพันธุ์ข้าวไวต่อช่วยงแสกง ซึ่งต้นสูง ปลูกได้เฉพาะนาปี เช่น ขาวดอกมะลิ 105 เหลืองประทิว 123 พิษณุโลก 3 หรือเป็นพันธุ์ไม่ไวต่อช่วงแสง เช่น ชัยนาท 1 พิษณุโลก 2 สุพรรณบุรี 1 สุพรรณบุรี 60 ปทุมธานี 1  ซึ่งต้นเตี้ยสามารถปลูกได้ทั้งฤดูนาปี และนาปรัง เพื่อพิจารณาใส่ปุ๋ยได้ถูกต้องตามคำแนะนำ
  7. ควรป้องกันกำจัดวัชพืช โรคและแมลง ให้ดีเพื่อทำให้การใช้ปุ๋ยมีประสิทธิภาพสูง

การใส่ปุ๋ยเคมีกับข้าวนาดำ
ครั้งแรก ใส่ก่อนปักดำ 1 วัน แล้วคราดกลบหรือใส่วันปักดำ หรือหลังจากปักดำแล้วประมาณ 15-20 วัน
ดินเหนียว            ใส่ปุ๋ยสูตรเคมี 16-20-0 หรือ 18-22-0 หรือ 20-20-0 อัตรา 20-25 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไวต่อช่วงแสง และอัตรา 25-35 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง
ดินทรายและดินร่วน  ใช้ปุ๋ยสูตร 16-16-8 หรือ 18-12-6 หรือ 15-15-15 อัตรา20-25 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไวต่อช่วงแสงและอัตรา 25-35 ก.ก./ไร่ สำหรับพันธุ์ข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง
ครั้งที่ 2 ใส่ปุ๋ยระยะกำเนิดช่อดอก (ประมาณ 30 วัน ก่อนข้าวออกดอก)
พันธุ์ข้าวไวต่อช่วงแสง ใช้ปุ๋ยยูเรีย อัตรา 5-10 ก.ก./ไร่ หรือใช้ปุ๋ยแอมโมเนียมซัลเฟต (21-0-0) อัตรา 10-20 ก.ก./ไร่ พันธุ์ข้าวไม่ไวต่อช่วงแสง ใช้ปุ๋ยยูเรีย อัตรา 10-15 ก.ก./ไร่ หรือใช้ปุ๋ยแอมโมเนียซัลเฟต (21-0-0) อัตรา 25-30 ก.ก./ไร่
การใส่ปุ๋ยเคมีกับข้าวนาหว่านน้ำตม นาหว่านข้าวแห้ง และนาหยอด
อัตราและชนิดของปุ๋ยเคมี เช่นเดียวกับที่ใช้ในนาดำเพียงแต่การใส่ปุ๋ยครั้งแรก ให้ใส่หลังจากหวานข้าว หรือข้าวงอกแล้วประมาณ 20-30 วัน
การใส่ปุ๋ยเคมีกับข้าวขึ้นน้ำ
ครั้งแรก ใส่ปุ๋ยหลังจากข้าวงอก 20-30 วัน โดยใส่ปุ๋ย 16-20-0 หรือ 18-22-0 หรือ 20-20-0 อัตรา 20-25 ก.ก./ไร่
ครั้งที่สอง ใส่ใกล้กับระยะกำเนิดช่อดอกมากที่สุด ก่อนที่น้ำจะท่วมสูงเกิน 30 เซนติเมตร โดยใส่ปุ๋ยแอมโมเนียซัลเฟต ประมาณ 10-20 ก.ก./ไร่
การผลมปุ๋ยเคมีใช้เอง
การผสมปุ๋ยใช้เองจะประหยัดเงินกว่าการใชปุ๋ยสูตรสำเร็จที่ขายในท้องตลาด ซึ่งสามารถทำได้โดยการซื้อแม่ปุ๋ย (18-46-0, 46-0-0, และ 0-0-60) มาผสมให้ได้ตามสูตรที่ต้องการ ตัวอย่าง เช่น ต้องการใช้ปุ๋ยสูตร 16-20-0 จำนวน 100 กิโลกรัม ทำโดยนำแม่ปุ๋ย 18-46-0 จำนวน 44 กิโลกรัม แม่ปุ๋ย 46-0-0 จำนวน 18 กิโลกรัม และดินหรือทรายจำนวน 38 กิโลกรัม (หรืออาจไม่ใช้ก็ได้) ผสมคลุกเคล้าเข้าด้วยกัน แล้วนำไปใช้เลย ถ้าจะเก็บเอาไว้ก็ไม่ควรนานเกิน 15 วัน เพราะจะทำให้ปุ๋ยชื้นสำหรับการผสมปุ๋ยสูตรอืนๆ สามารถขอตารางการผสมปุ๋ยได้จาก ธ.ก.ส. สาขาต่างๆ หรือที่ศูนย์วิจัยข้าวพิษณุโลก

หน้า 3 จาก 3 หน้า
1 | 2 | 3 |
หน้าต่อไป >>>

การผลิตปุ๋ยอินทรีย์ชีวภาพ

วัสดุที่ใช้
๑.  ปุ๋ยคอก                        ๙๐          กระสอบ
๒.  รำหยาบ                         ๔           กระสอบ
๓.  รำละเอียด                       ๒           กระสอบ
๔.  อาหารเสริม                     ๑           กระสอบ
๕.  แกลบดิบ                         ๓           กระสอบ
๖.   อาหารเสริม                    ๑            ชุด
๗.  สารเร่ง                          ๑            ชุด
๘.  ยูเรีย                             ๒            กิโลกรัม
วิธีทำ

  1. เทหัวเชื้อ พด.๑ ลงในน้ำ ๒๐๐ ลิตร ใช้ไม้คนอย่างสม่ำเสมอนาน ๑๕ นาที
  2. เทน้ำหมักชีวภาพที่ผ่านการหมักสมบูรณ์ดีแล้ว จำนวน ๑ ลิตร ผสมน้ำ ๒๐๐ ลิตร ใช้ไม้คนอยางสม่ำเสมอนาน ๑๕ นาที
  3. นำวัสดุทั้งหมดมาคลุกเคล้าให้เข้ากัน
  4. นำน้ำจากข้อ ๑ และข้อ ๒ ลาดลงบนกองวัสดุทำปุ๋ย ให้ทั่ว สม่ำเสมอ
  5. ผสมวัสดุให้เข้ากันอีกครั้ง ตั้งกองสูง ๕๐-๗๐ เซนติเมตร แล้วคลุมด้วยกระสอบป่าน
  6. กลับกองปุ๋ยทุก ๗ วัน แล้วคลุมด้วยกระสอบ จำนวน ๔ ครั้ง

เมื่อกลับกองปุ๋ย ๔ ครั้งแล้ว แผ่กองปุ๋ยออกผึ่งไว้ในที่ร่มจนแห้ง แล้วบรรจุกกระสอบที่ระบายอากาศได้ดี

 

ความรู้เกี่ยวกับปุ๋ย

ปุ๋ยคืออะไร
          ปุ๋ย คือ วัตถุหรือสิ่งที่ใส่ลงไปในดิน น้ำ หรือฉีดพ่นให้กับพืชโดยตรงเพื่อเพิ่มธาตุอาหารให้แก่พืช

ธาตุอาหาร คืออะไร
          อาหาร เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการดำรงชีพของสิ่งมีชีวิต คนและสัตว์ กินพืชและสัตว์เป็นอาหาร ส่วนพืชกินธาตุต่าง ๆ เป็นอาหาร ธาตุที่พืชกินเป็นอาหารเราเรียกว่า           ธาตุอาหารพืช

ธาตุอาหารพืชมีอะไรบ้าง
          ธาตุ ซึ่งเป็นอาหารของพืชมี 16 ธาตุ พืชได้รับจากน้ำ และอากาศโดยตรง 3 ธาตุ คือ
                    – ออกซิเจน (O)
                    – ไฮโดรเจน (H)
                    – คาร์บอน (C)

พืชได้รับจากดิน 13 ธาตุ คือ
                    – ธาตุอาหารหลักมี 3 ธาตุ (N) (P) (K)
                    – ธาตุอาหารรองมี 3 ธาตุ (Ca) (Mg) (S)
                    – ธาตุอาหารเสริมมี 7 ธาตุ (Fe) (Mu) (Ca) (Zn) (Mo) (B) (Ci)

ปุ๋ยมีกี่ประเภท อะไรบ้าง
          ปุ๋ยแบ่งออกได้เป็น 3 ประเภทใหญ่ ๆ คือ
                    1. ปุ๋ยอินทรีย์
                    2. ปุ๋ยเคมี
                    3. ปุ๋ยวิทยาศาสตร์ละลายช้า ตรา ดีดี
                    (หมายเหตุ อดีตมี 2 ประเภท)

ปุ๋ยอินทรีย์ คืออะไร
          ปุ๋ยอินทรีย์ คือ ปุ๋ยที่ได้จากสิ่งมีชีวิต ได้แก่
                    – ปุ๋ยคอก
                    – ปุ๋ยหมัก
                    – ปุ๋ยพืชสด
                    – ปุ๋ยชีวภาพ

ปุ๋ยเคมี คืออะไร
          ปุ๋ยเคมี คือ ปุ๋ยที่ได้จากการสิ่งไม่มีชีวิต ได้แก่
                    – ปุ๋ยหินฟอสเฟส 0-3-0
                    – ปุ๋ยสูตร 16-20-0
                    – ปุ๋ยสูตร 15-7-18
                    – ปุ๋ยสูตร 15-15-15 ฯลฯ

ปุ๋ยเคมีมีกี่ชนิด อะไรบ้าง
          ปุ๋ยเคมี ถ้าแบ่งตามปริมาณธาตุอาหารที่อยู่ในปุ๋ยนั้น สามารถแบ่งออกได้เป็น 2 ชนิด คือ
                    1.ปุ๋ยเดี่ยว
                    2. ปุ๋ยผสม

ปุ๋ยเดี่ยว คืออะไร
          ปุ๋ยเดี่ยว คือปุ๋ยเคมีที่มีธาตุอาหารอยู่เพียงธาตุเดียว เช่น
                    – ปุ๋ยที่มีธาตุไนโตรเจน (N) อย่างเดียว ได้แก่ ปุ๋ย แอมโมเนียมซัลเฟต (21-0-0) ปุ๋ยยูเรีย (46-0-0) ฯลฯ
                    – ปุ๋ยที่ธาตุฟอสฟอรัส (P) อย่างเดียว ได้แก่ ปุ๋ยโปแตส เซียมคลอไรด์ (0-0-60) ปุ๋ยโปแตสเซียมซัลเฟต (0-0-50) ฯลฯ

ปุ๋ยผสม คืออะไร
          ปุ๋ยผสม คือ ปุ๋ยที่มีธาตุอาหารตั้งแต่ 2 ธาตุขึ้นไป
                    – ปุ๋ยสูตร 16-20-0 เป็นปุ๋ยที่ให้ธาตุไนโตรเจน (N) และ ฟอสฟอรัส (P) เพียง 2 ธาตุ
                    – ปุ๋ยสูตร 16-8-14 เป็นปุ๋ยที่ให้ธาตุไนโตรเจน (N) และ ฟอสฟอรัส (P) โปแตสเซียม (K) ครบทั้ง 3 ธาตุ

About these ads

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: